Monday, December 18

LEKOLÎN/ARAŞTIRMA

Masada Halep Sonrası Senaryolar ve Kürt-Türk ilişkilerine Etkisi

Masada Halep Sonrası Senaryolar ve Kürt-Türk ilişkilerine Etkisi

DÎTIN Û LÊKOLÎN, LEKOLÎN/ARAŞTIRMA
Ehmed Pelda Masada Halep Sonrası Senaryolar var Esad, Putin ve Mollalar gerçekten bir zafer kazandılar mı? Halep’te şu an için mutlak bir zafer var. Esad bundan sonra tarih Halep öncesi ve Halep sonrası diye yazılacak diyor. Gerçekten öyle mi? Esad kazandı mı? Ve Halep’i elinde tutabilecek mi? Bundan sonraki adımlar ne olacak? Herkes hesap yapıyor. Bizde biraz bunları anlamaya çalışalım. Halep'ten sonra acaba Suriye'de savaşın seyri nasıl olur? Bu herkesin merakla sorduğu bir soru olarak karşımıza çıkıyor. Yaygın kanaate göre Rejim, Rusya ve İran ittifakı İdlib’e yönelecek ve Nusra ile Ahraru Şam’ı tamamen bölgeden çıkarmak isteyecek. Bu senaryonun gerçekleşmesi halinde çetelerin Türkiye’ye geçeceği, bir kısmının MİT ve TSK eliyle Bab’da savaşmak üzere yönlendirileceği ve bundan
Rakka deyip geçmeyin: Stratejik ve Politik çerçevesiyle Rakka’nın Kürtler ve bölge için önemi

Rakka deyip geçmeyin: Stratejik ve Politik çerçevesiyle Rakka’nın Kürtler ve bölge için önemi

LEKOLÎN/ARAŞTIRMA
Ehmed Pelda Rakka'da Kürtlerin ne işi mi var? Rakka'da Kürtler var çünkü. Hem de hatırı sayılır bir seviyede. Türkler Türkmenlerin olmadığı yerleri dahi, eskiden Türkmenler yaşardı deyip gittikleri türden değil yani. Çevre yerleşimlerle birlikte yüzde 40'a tekabül eden bir Kürt nüfus var. Daiş büyük bölümünü boşalttı. Son kesimini özellikle de şehirde olanları Kobani yenilgisi sonrasında kentten uzaklaştırdı. Rakka'nın ekonomik değeri çok büyük. Hemen yanıbaşındaki baraj; enerji, sulama ve içme suyu ihtiyacı için önemli. Rojava'nın ihtiyaç fazlası. Bunu kullanma şansına sahip iseniz, yarın ki gün Suriye ekonomisinde kilit bir role sahip olursunuz. Tarımsal ürün üretimi açısından da önemli bir havza Rakka'nın stratejik önemi daha büyük. Suriye'nin ana su hattı tamamen Kürtlerin
Abdülhamitten Erdoğan’a, Hamidiye Alaylarından Barzani’ye Kürtler için Soykırım Tehlikesi

Abdülhamitten Erdoğan’a, Hamidiye Alaylarından Barzani’ye Kürtler için Soykırım Tehlikesi

LEKOLÎN/ARAŞTIRMA
Ehmed Pelda Erdoğan Abdülhamit dönemini kendisine esas almış durumda. Ne yaptı Abdülhamit? darbe yaptı, birinci Meşrutiyeti iptal etti. Tüm iktidarı tek elde topladı. Ermenilere karşı ilk saldırılar onun döneminde başladı. Kendisine Ermenilerin yaptığı bir suikasti gerekçe gösterdi ki, bu suikast meselesi bir muamma. Pan islamizmi esas aldı. Anadolu'da Süryani ve hıristiyan ermenilere yönelik saldırıları başlattı. ileride olacak ermeni Katliamının yolunu açtı. Kürtler arasında Hamidiye alaylarını kurdu. onları milis gücü yaptı, bölgede yayılmayı sağladı Arapları islam ümmetinin birliği bağlamında yeniden bir çatı altında toplamaya çalıştı. içeride muhalifleri bastırmak için sıkı bir istibdat başlattı. bütün muhalifleri istihbarat, ajanlar ve işbirilkçiler eliyle takip et
Kürdistan’da Sektörel Yatırım Potansiyeli

Kürdistan’da Sektörel Yatırım Potansiyeli

DÎTIN Û LÊKOLÎN, LEKOLÎN/ARAŞTIRMA
Giriş Kürdistan’ın geleneksel toprakları 550 bin kilometreye tekabül etmektedir. Birçok etnik ve dinsel guruba ait yaklaşık 50 milyon insan yaşamakta. Değişen siyasal şartlara paralel olarak parçalar arası ticari, kültürel, siyasal ve toplumsal ilişki özellikle son 20 yıldır artmıştır ve her geçen gün de artmaya devam etmektedir. Kürt coğrafyasında daha çok Türkiye ve İran ekonomik güç olarak öne çıkmaktadırlar. 1991’yılından itibaren Irak, 2011’den itibaren de Suriye bu topraklarda ekonomik olarak güçlerini kaybetmişlerdir. Türkiye ve İran dış piyasalarda satamadıkları, rekabet edemedikleri ürünleri Kürt tüketicilerine satarak hem kamu, hem de özel sektör olarak büyük kazançlar sağlamaktadırlar. Yine yeraltı ve yerüstü zenginliklerini oldukça düşük maliyetle değerlendirmektedirler. El
Rojava’da Ekonomik, Sosyal ve Ekolojik Devrim

Rojava’da Ekonomik, Sosyal ve Ekolojik Devrim

LEKOLÎN/ARAŞTIRMA
Rojava'da toplumsal dönüşüm, ekonomik ve ekolojik yapıya dair bir röportaj için gönderilen sorulara verdiğim cevaplar Ehmed Pelda 1. Rojavanın toplumsal sözleşmesinde ekolojik toplumun önemi net görülmektedir. Ekolojik toplum paradigması nedir? Neden önemlidir? Ekolojik toplum devrim de nasıl bir yere sahiptir? Toplumun ekolojik değerler üzerinden yeniden örgütlenmesi Rojava devriminin esas başarısıdır. Önclikle şunu belirtmek gerekir ki, eğer ekolojik anlayış temel alınmasaydı, bugün rojava ekonomik olarak diz çökmüş, devrim de filizlenmeden yok olurdu. Çünkü toplum uygulanan ambargo yanı sıra savaştan faydalanarak kaçakçılık, rantçılık, rüşvet ve iltimas ile güç sağlamaya çalışanlara muhtaç bir rojava olurdu. Askeri olarak elde edilen bütün başarılar eğer içeride başarılı bir ekon
Vatandan vatansızlığa göç

Vatandan vatansızlığa göç

LEKOLÎN/ARAŞTIRMA
İlkçağlarda Kürtlerin tarımla uğraştığı ve yerleşik yaşama sahip olduğu bilinir. Doğu Kürdistan’dan içeri-lere doğru Harki-Oramar’da son derece özenle ekim yapıldığına, her karış toprağın taraça taraça dizilmiş tarla-lar halinde, çok iyi planlanmış ve bakımlı bir sulama sistemiyle ustaca işlendiğine rastlanmaktadır. Sulama çalışmalarının çok eskilere dayandığını belirten Lerch “Kürtler, eski Keldaniler gibi, çok beceriklidirler ve topra-ğın sulanması için su borularının yerleştirilmesine çalışmaktan yılmazlar,” der. Yine Kürdistan’ı gezen Binder, su kemerlerinin yıkıntılarına rastlamış ve bunların terk edilmesinin sebebini irdelemiştir. Eıckstedt’e göre de Mezopotamya’nın ilk halkları, Gutileri sistemli tarım yapan ve bu yönüyle dikkate değer olan bir halk olarak görmüşlerdir. “Bu görüş M
Ahmed Pelda: Ortak üretim ilişkilerinin geliştirilmesi için bir önerme

Ahmed Pelda: Ortak üretim ilişkilerinin geliştirilmesi için bir önerme

LEKOLÎN/ARAŞTIRMA
İlk uygarlıklarda, Kürdistan’da ve günümüz modern ülkelerde ortak üretim ilişkilerinin birçok örneği mevcut. Ancak egemen ekonomik sistem kapitalizmin etkisi hepsini gölgelemektedir. Ancak kapitalist sistemin hem içsel olarak yaşadığı sorunlar, hem de yarattığı etkiler doğa, ekonomi ve toplum için sürüdürülebilir değil. Farklı arayışlar olabildiğince fazla. Hem sistem içi çözüm arayışları yoğun, hem de sistemi dışlayan çalışmalar yoğun. Bir taraftan davos toplantıları öte taraftan dünya sosyal forumları bariz örneklerdir. Coğrafyamızda da böylesi çalışmaların, arayışların olması kaçınılmazdır. Yaşanan siyasi, askeri istikrarsızlık, çatışmaların sürekliliği, insan göçü, toplumsal çürüme, sınıflaşma, açlık ve sefaletin yanı sıra rüşvet, iltimas, mafya ve rantın yaygın hale gelmesi kaos sür
Ahmed Pelda: EKONOMİNİN GÜÇ MÜCADELELERININ ÇATIŞMA SAHASINA DÖNÜŞMESI

Ahmed Pelda: EKONOMİNİN GÜÇ MÜCADELELERININ ÇATIŞMA SAHASINA DÖNÜŞMESI

LEKOLÎN/ARAŞTIRMA
Güç Mücadelesinin Ekonomiye Sirayeti Eğer toplum merkezli ekonomik işleyiş başarılı olursa yeryüzünün gördüğü farklı bir uygarlık süreci başlayacaktır. Çünkü uygarlık sürecinin başlayışından günümüze değin bütün uygarlıksal süreçler toplumlar, sınıflar, güçler arası çatışmalara sahne olmuştur. Kriz durumunun aşılmasını herhangi bir tekliği öne çıkararak ya da esas alarak çözmek mümkün değildir. Çünkü öne çıkan birim güç mekanizmaları oluşturarak aygıtların işleyişini kendi çıkarına yontmuştur. Oluşan değerleri tüm farklılıkları içselleştirecek düzeyde paylaştıramamış, tatmin edememiştir. Haliyle böylesi her durum kendi karşıtını doğuruyor. Toplum kavramı aslında tek başına irade olacak bir mekanizma değildir. İçindeki dinamiklerle şekillenir. Esas olan mevcut dinamiklerin birbirlerini
Rojava’da tarım ve hayvancılıkta devrimsel gelişmeler

Rojava’da tarım ve hayvancılıkta devrimsel gelişmeler

DÎTIN Û LÊKOLÎN
NERGİS BOTAN - DERİK 05.06.2014 Batı Kürdistan'da tarım ve hayvancılık yeniden canlandırılıyor. Ekili tarım arazileri büyürken, hayvancılık gelişiyor, süt tesisleri oluşturuluyor. Baas rejimi altında yasaklı olan ürünler ilk meyvelerini vererek piyasaya sürüldü bile. Kooperatif tarzı örgütlenmelerin öne çıktığı Rojava'da ambargo ve baskılara rağmen ekonomi güç geçtikçe büyüyor. Batı Kürdistan, uygun iklim koşulları nedeniyle tarımcılık açısından zengin bir bölge. Ocak ayında ilan edilen Cizîre, Kobanê ve Efrîn kantonları, zengin yer altı ve yer üstü kaynakları nedeniyle tarih boyunca hep çekim merkezi oldu. Özellikle zeytin, buğday, mısır, arpa, nohut, baharatlar ve odun kömürü bakımından zengin olan bu topraklar uzun yıllar tüm Suriye'yi besledi. Rojava toprakları tahıl, sebze ve me
Cafer Nurhak yanıtlıyor: KCK nasıl bir ekonomik model öneriyor?

Cafer Nurhak yanıtlıyor: KCK nasıl bir ekonomik model öneriyor?

DÎTIN Û LÊKOLÎN, POLEMÎK - SERBEST YAZILAR - YAZARLAR
ANF'den MAXİME AZADİ'nin röportajı Kapitalizmin yol açığı doğal ve insani felaketler, savaşlar, katliamlar, ağır bir eşitsizlik, doğa talanı, küresel ısınma, yer altı ve yer üstü zenginliklerinin orantısız bir saldırıya maruz bırakılması karşısında, “başka bir dünya mümkün” diyerek yürütülen mücadeleler de büyüyor. Dünyanın her yanında adil, eşit ve onurlu bir yaşam için sesler yükseliyor. Ancak gezegenimizin farklı yerlerindeki bu talepler, isyanlar, kurgulanan ve uygulamaya konulmaya çalışılan alternatif yaşam modelleri de egemenlerin ağır saldırı altında bulunuyor. Kapitalist ekonominin kırıp geçirdiği dünyada zenginliklerin yarısına yakını (yüzde 46’sı) en zengin yüzde 1’in elinde bulunurken, yüzde 99’luk dünya nüfusu ise diğer yarısını paylaşıyor. Daha da kötüsü, dünya nüfus

CUREYÊN KARGEHAN

DÎTIN Û LÊKOLÎN
CÎHANA KARGEHAN Kar û xebat bi destê kesekî nameşe. hêza yek însanî bi sînor e. ji ber wê di destpêkê de du gav havîtine. Yek navgîn bikar anîne. Didu bi hevbeşî xebitîne. Di sêrî de wek navgîn bi daran, keviran û pişt re jî hesinan feyde girtine. Herweha bi hêza heywanan jî bikar anîne. Ga, Hesp, hêştîr, Ker û seg ji bo hêsankirina kar û xebatan destekariyek mezin pêşkêşî mîrovahiyê kirine. Piştre çêkirina makîneyan û heya bigre sazkirina robotan ji bo hêza hilberînê bûne destekarên mezin. Lê ji bo sazkirin û rêxistina van hemû navgînan ango rêvebirina hilberînê girêdayî hêvbeşiya kar e. Ev jî di qada pêşketina şaristaniya mîrovahiyê de bûye xaleke girîng. Encax li gor pergalan, li gor berjewendiyan an jî li gor pêdiviyan rengê hevbeşiyê, herweha sazî û destgehan guheriye. Di rewşa

AVAKIRINA BENDAVAN; PÊŞKETIN AN ZÎYANKARÎ

ZANISTÊN XWEZAYÊ
Dewletên ku modernîzasyon û pêşxistina aboriyê ji xwe re dikin hedef, mecbûrin ku çavkaniyên enerjiyê jî peydabikin. Damezırandına bendavan ji bo vê mebestê wek çareyek hatiye dîtin. Herweha gel peydakirina enerjiyê, feydeya bendavan ya avdaniyê jî zêdê dihate xuyakirin. Lewma, bi taybetî, piştî şerê cîhanê yê duyemîn gelek welatan giranî da çêkirina bendavan. Çîn, Hîndîstan, Misir, Îran, Tirkiye û Amerîkayê bendavên mezin û navudeng avakirin. Bi saya van bendavan him prisgirekên ava vexwarinê û avdaniya zevîyan hel kirin, hem jî enerjîya elektrîkê ji bo pîşesaziyê peydakirin. Lewma beramberî çêkirina bendavan, projeyên çandiniyê û pîşesaziyê jî hatin plankirin. Wek mînak Misir bi saya bendava Assuan deyşta Nîl ya çandiniyê berfirehtir kir. Berhema herî mezin, ya di dîroka xwe de, lê hil